Kamu Hukuku – Hukukun Dalları

Kamu hukuku konusuKamu hukuku konusuna geçmeden önce Hukukun dallarını ana başlık halinde sıralayalım. Hukuk sisteminin alt dalları 3’e ayrılmaktadır.

* Hukukun Dalları:

  • Kamu Hukuku
  • Özel Hukuk
  • Karma Hukuk

KAMU HUKUKU

Kamu Hukuku: Kişilerin devletle veya devletin bir başka devletle olan ilişkilerini düzenler. !Kişi ile devlet arasındaki ilişkilerde devlet üstün durumdadır. Yani eşitlik yoktur.

Kamu hukuku ilişkisi tek taraflı olup devlet, iradesini açıklamakla hukuki ilişki ortaya çıkar. Devlet aldığı kararları kendisi tek taraflı olarak resen icra edebilmektedir. Kpss genel kültür ve Kpss vatandaşlık konuları içerisinde yer alan Kamu Hukuku aşağıdaki dalları ile karşımıza çıkmaktadır.

Kamu Hukuku Dalları:

  • Anayasa Hukuku
  • İdare Hukuku
  • Ceza Hukuku
  • İcra İflas Hukuku
  • Devletler Genel Hukuku
  • Vergi Hukuku
  • Yargılama Hukuku

1) Anayasa Hukuku: Devletin Şeklini ve teşkilatlanmasını, organlarını, bu organların işleyişini, kişilerin temel hak ve hürriyetleri ve bunların güvence altına alınmasını düzenleyen hukuk kurallarının bütünüdür. Temel kaynağımız 1982 Anayasasıdır. Kpss Anayasa konusuna çok önem vermektedir. İleride bu konu üzerinde daha fazla ayrıntılarıyla beraber durulacaktır.

2) İdare Hukuku: Devlet idaresinin örgütlenmesini ve işleyişini, kişilerin idareyle olan ilişkilerini düzenler. İdare hukukunda temel kuralların yer aldığı tek bir kanun yoktur. Buna bağlı olarak Devlet Memurları Kanunu, İdari Yargılama Kanunu, Belediye Kanunu gibi kanunlar yer almaktadır.

3) Ceza Hukuku: Suçu oluşturan fiillerin neler olduğu ve bu fiilleri yapanlara ne gibi cezaların verileceğini gösteren kurallardır. Temel aldığımız kanun 1 Haziran 2005 Tarihli Türk Ceza Kanunu’dur.

Kanunsuz Suç ve Ceza Olmaz İlkesi: Kanunda suç sayılmayan bir fiilden dolayı kimse suçlu olarak görülemez.
Kanunilik Unsuru: Bir davranışın suç olabilmesi için kanunda açıkça suç olarak tanımlanmış olması gerekmektedir.

– Bir hareketin suç sayılabilmesi için şunlar gereklidir:

  • Kanunilik (Tipiklik) Unsuru: Kanunda açıkça tanımlanmış olmasıdır.
  • Maddi (Hareket) Unsuru: Bu iki şekilde olmaktadır. İcra: hareketi yapmak şeklinde; İhmal: hareketi yapmamak şeklinde.
  • Manevi (Kusurluluk) Unsuru: Bu da ikiye ayrılmaktadır. Kast: bilerek, isteyerek yapma; Taksir: sonucu öngöremediğimiz durumlardır.
Taksirli suçlardan hüküm giyenler kamu haklarından mahrum olmazlar. Yani oy kullanabilme, memur veya milletvekili olabilme gibi yetileri devam etmektedir.

* Kanunumuz suçlunun ceza ehliyetini yaş bakımından kademeli bir şekilde düzenlemiştir:

  • 12 Yaşına kadar: Kişilerin ceza ehliyeti yoktur. Tam Ehliyetsiz kavramını karşılar.
  • 12-15 Yaş Arası: Kişilerin ayırt etme gücü yerindeyse ceza verilir, indirime gidilir; ayırt etme gücü yerinde değilse ceza verilmez. Tam Olmayan Ehliyetli kavramını karşılar.
  • 15-18 Yaş Arası: Ayırt etme gücü var kabul edilir. İndirimli ceza uygulanır. Yine Tam Olmayan Ehliyetli kavramına dahildir.
  • 18- Ölüme Kadar: Cezai ehliyetleri tamdır. Tam Ehliyetli kavramını karşılar.
Sağır ve dilsizlerde normal ceza ehliyetine 3 yaş eklenir. Bunların ceza ehliyeti 21 yaşında başlar.

- 1982 Anayasasında yer alan suç ve cezalara ilişkin esaslar:

  • Masumiyet Karinesi: Suçluluğu mahkeme kararınca sabit oluncaya kadar kimse suçlu sayılamaz.
  • Cezanın Şahsiliği: Ceza sorumluluğu şahsidir.
  • Kanun dışı yollardan elde edilen bulgular delil olarak kullanılamaz.
  • Suç ve cezalar geçmişe yürütülemez.
  • Hiç kimse sadece sözleşmeden doğan bir yükümlülüğü yerine getirmediği için özgürlüğünden alıkonamaz.

4) İcra – İflas Hukuku: Mahkemelerin vermiş oldukları kararları devlet organları vasıtasıyla zorla yerine getirilmesini düzenleyen hukuka İcra Hukuku denir. İcra işlemleri mahkemede değil, icra dairesinde görülür.

Tacir kişiler iflasa tabidir ve bundan yola çıkarak özel bir takip yöntemini düzenleyen hukuka İflas Hukuku denir. Burçlunun hacze konu olabilecek bütün mallarına İflas Masası denir. İflas eden borçluya da Müflis denir.

5) Devletler Genel Hukuku: Kamu hukuku içinde yer alan ve diğer adı da Uluslararası Genel Hukuk bu dal, devletlerin ve uluslararası kuruluşların birbirleri ile olan ilişkilerini düzenleyen hukuk kurallarının bütünüdür.

6) Yargılama Hukuku: Bağımsız mahkemelerin adalet dağıtırken başvuracağı yöntemi belirler.

7) Vergi Hukuku: Kpss genel kültür içinde yer alan kpss vatandaşlık Kamu Hukuku ile ilgili en son değineceğimiz vergi hukuku, devletle kişiler arasındaki ilişkileri inceler. Vergi hukukunda aşağıdaki bilgileri de Kpss sorularında karşımıza çıkması sebebiyle lütfen aklımızda tutalım.

* Vergide Kanunilik: Kanunda belirlenen biçimde vergi alınması.

* Vergide Genellik: Herkesten vergi alınması.

* Vergide Adalet: Kişilerin mali gücünün göz önünde tutulması.

Resim Vergisi: Kamu kurumlarının belirli bir işi yapmaya yetki ve izin vermesi karşılığında alınır.
Harç: Belirli bir hizmetten yararlanmak için ödenir.

Vergi Türleri

1) Gelir Üzerinden Alınan Vergiler: Gelir vergisi, Kurumlar vergisi vs.

2) Gider Üzerinden Alınan Vergiler: KDV, Bankacılık ve sigortacılık işlemleri vs.

3) Servet Üzerinden Alınan Vergiler: Emlak vergisi, Veraset (miras) vergisi, İntikal (Bağış, şans oyunları) vergisi, Motorlu Taşıtlar vergisi, ÖTV vs.

Kamu Hukuku konusu sona ermiştir. Bundan sonraki konuda Hukukun diğer alt dalları olan Özel hukuk ve Karma Hukuk işlenecektir.

, , , , , , ,

14 Responses to Kamu Hukuku – Hukukun Dalları

  1. nazz 28 Ekim 2013 at 12:15 #

    gerçekten güzel anlatılmış anlaşılır şekilde sağolun emeğinize sağlık

  2. bbbb 10 Aralık 2013 at 15:13 #

    emeğinize sağlık…

  3. eyup can 29 Aralık 2013 at 10:49 #

    süper konularda bide sonunda çıkmış sorulardan bi kaç tane koysanız çok mükemmel olur

    • ahmet osman 03 Mayıs 2014 at 01:07 #

      Aynen konu sonlarına bir kaç soru eklerlerse daha çok oturur diye dusunuyorum

  4. gönü 04 Şubat 2014 at 10:36 #

    tşkler

  5. tunc 17 Nisan 2014 at 19:30 #

    Cok basarili olmus tesekkur ederim umarim bi isime yarar :)

  6. buse 22 Nisan 2014 at 17:03 #

    gercekten gzel anlatılmış kısa ve öz olmuş. smdi br br not alıyorum

  7. serap 01 Mayıs 2014 at 21:52 #

    Çok güzel anlatılmış gerçekten.

  8. dırro 10 Mayıs 2014 at 20:03 #

    şerefiye ve parafiskal vergiler unutulmuş

  9. Şaziye 17 Temmuz 2014 at 14:34 #

    çok iyi anlatılmış gerçekten gayet kısa öz ve anlaşılır .teşekkürler

  10. büşra 05 Ağustos 2014 at 18:32 #

    başarılı teşekkür ederiz hazırlayan herkese

  11. Eb Ru 09 Ağustos 2014 at 15:30 #

    gerçekten cok güzel anlatılmış emegınıze saglıkk :)

  12. kazım 25 Ağustos 2014 at 19:23 #

    çok güzel olmuş.

  13. osman akin 21 Ekim 2014 at 12:37 #

    Idare hukuku nedenKamu hukuku icerisinde yer alir

Bir Cevap Yazın